..

Karpal tünel sendromu nedir?

Karpal tünel sendromu (KTS) median sinirin bilek düzeyinde sıkışması ile ortaya çıkan semptom ve bulgular topluluğuna verilen isimdir.

Karpal tünel bilek düzeyinde yer alan ve median sinir ile birlikte çok sayıda tendon ve damarın geçtiği fonksiyonel bir kanaldır. Median sinir önkol boyunca uzanır ve bilek seviyesinde karpal tünelden geçerek ele girer.

Elde ilk 3 parmağın tamamı (başparmak, işaret ve 3. parmak) ve 4. parmağın bir kısmının duyu ve motor sinir iletisini sağlar. KTS elin ilk üç parmağında uyuşma, karıncalanma ile ortaya çıkar.
Parmaklarda ve elde hissizlik veya yanma duygusu, el bileğinde öne doğru çıkan veya avuç içine yayılan ağrı izlenebilir. Hissizlik veya ağrı gece daha kötü olabilir ve uyandırabilir.

Sıklıkla, bu durum elin veya bileğin zorlayarak kullandığı bir günün sonrasında olur ve eli sarsmak veya kalkıp biraz dolaşmakla rahatlar. İlerleyen vakalarda dirseğe ve hatta omuza kadara uzanan ağrılar hissedilebilir.

Yumruk yapma gücünde azalma, elinden taşıdığı nesneleri düşürme motor gücün azaldığını ve hastalığın ilerlediğini gösterir.

KTS’e neler sebep olur?

KTS’nin en sık nedenlerinden biri el bilek, tendonlar ve ligamentlerin sürekli irritasyonuna bağlı ortaya çıkan “Tekrarlayan Stres İnjürileri” dir. KTS tekrarlanan zorlamalara maruz kaldığı özellikle bilek eğik tutularak kavrama hareketi yapılan belirli mesleklerde yaygındır. Demir işçileri (demirci, nalbant), daktilo yazanlar, marangozlar, tezgahtarlar, fabrika işçileri, et kesme işleri yapanlar, viyolonistlerde sık görülmektedir.

Fakat problem her zaman tek başına görülmez. Sıklıkla diğer hastalık veya olaylarla birlikte görülür. Bazı hamile kadınlarda hormonal değişikliğe bağlı su toplanması veya kilo almadan dolayı bu sendroma ait bulgular ortaya çıkabilir. Fakat doğumdan sonra belirtiler kaybolur. Şeker hastalığı gibi bazı hastalıklar ve ender olarak hipotiroidizm (guatr bezinin az çalışması) ve akromegali (büyüme hormonu fazlalığı) gibi bazı hormonal bozukluklarda bu sendrom görülebilir. Romatoid artritte olduğu gibi genelde en sık, orta yaşa yaklaşan kadınlarda görülür.

KTS’i nasıl teşhis ederiz?

Uyuşma, karıncalanma, yakınmaların gece artması, parestezi, yumruk sıkma gücünde azalma, yakınmaların ellerin sallanması ile azalması KTS’nu akla getirir.

TİNEL, FALEN ve DUA BELİRTİLERİ tanıda kullanılan başlıca testlerdir.
 

Karpal tünelden geçen median sinir boyunca elektriksel uyarıların taşınıp taşınmadığını gösteren bir elektromiyogram (EMG) gerekebilir; uyarıların yavaşladığının ortaya konması sinire bası olduğunu gösterir.

KTS’i nasıl tedavi ederiz?

Tedavi kararı problemin derecesine, sinir harabiyeti ve kas atrofisi olup olmamasına bağlıdır. Semptomları giderici tedaviler arasında, eklemi dinlendirmek ve bileği hareketsiz bıraktığı halde elin hareket etmesine olanak veren ve normal faaliyetlere devam etmeyi sağlayan araç takılması bulunur. Ayrıca ultrasound ve elektriksel stimulasyon gibi fiziksel metodlarda kullanılabilir

İlaç Tedavisinde; bölgesel kortizon, yangıyı baskılayan ilaç ve B vitaminleri kullanılmaktadır.

Karpal Tünel sendromunun ağrısı geçmiyorsa ameliyat en uygun seçim olabilir. Bu işlem, sinire baskı yapan bağ dokusunu kesmeyi içerir. Nekahat devresinden sonra genellikle birkaç hafta veya bir kaç ay içinde bilek ve el normal kullanılmaya başlanabilir.

KTS’den nasıl korunuruz?

KTS’den korunmak veya KTS’e ait bulguların azaltılması amacıyla aşağıdaki uyarıları unutmayınız:

Uzun süre bilgisayar çalışmalarında en az saat başlarında kısa aralar veriniz

Elbileğinin üzerine direkt baskı oluşturacak hareketleri yapmayınız (masa, sandalye gibi sert nesneleri taşırkan bileğe yaslanması gibi)

Elbileğinin aşağı yukarı ve sağa sola doğru aşırı hareketlerinden kaçınınız

El bileğini sıkacak kıyafet, saat, bilezik ve bileklikleri kullanmayınız

Bahçe makası gibi güçlü tekrarlayayıcı tarzda yumruk sıkmayı gerektiren aktivitelerden kaçınılması. Eğer mümkün değil ise kullanılan eldivenlerin veya cihazın sapının pamuk vb maddeler ile desteklenmiş olmasına dikkat ediniz

Elleriniz şiştiği zaman, avuç içinde bileğe doğru masaj yaparak şişliği azaltınız

Tüm yumruk sıkma aktiviteleri esnasında kas gerginliğinin şiddetini azaltınız. (Örneğin bazı kişiler yazarken gereğinden fazla kalemi sıkarlar)

Belirgin vibrasyona neden olan aletleri kullanmayınız

Rahatlamak ve gerilimi azaltmak için el ve elbileklerinizi hızlıca sallayınız

El parmaklarınızda uyuşma ve karıncalanma hissettiğinizde mutlaka doktorunuza baş vurunuz.